Rentowność fotowoltaiki po 6 latach

Instalacja fotowoltaiczna działa u nas od sierpnia 2020 roku. Jej koszt przed ulgami wyniósł 26 000 zł, a po uwzględnieniu wszystkich ulg 14 280 zł. Do końca 2025 roku przyniosła szacunkowo 18,4 tys. zł oszczędności. Zwrot nakładu nastąpił najprawdopodobniej na przełomie 2024 i 2025 roku, po około 4,5 roku pracy.

Parametry instalacji

Przy projektowaniu rozważaliśmy około 18 paneli na dodatkowej konstrukcji poprawiającej kąt ustawienia. Alternatywą było zamontowanie 20 paneli bez tej konstrukcji. Koszt dwóch dodatkowych modułów był porównywalny z kosztem podpór, a montaż bez nich wyglądał lepiej.

Wybraliśmy większą liczbę paneli, akceptując mniej korzystny kąt. Dodatkowa powierzchnia modułów miała częściowo kompensować niższy uzysk z każdego z nich. Nie zakładaliśmy maksymalizacji produkcji z pojedynczego panelu.

Moc nominalna 6,4 kWp określa moc modułów w warunkach testowych. Obserwowane maksimum około 4,3 kW nie wystarcza do oceny rocznej wydajności ani do ustalenia przyczyny różnicy. Dla rentowności istotna jest przede wszystkim energia wyprodukowana i wykorzystana w ciągu roku.

Produkcja energii

Według mojego rejestru produkcja w pełnych latach wynosiła:

Średni uzysk wyniósł około 728 kWh na każdy kWp mocy nominalnej rocznie.

Dane nie pozwalają osobno wyznaczyć wpływu kąta montażu, pogody, temperatury czy ewentualnego zacienienia. Nie pozwalają też rozstrzygnąć, ile dokładnie wyprodukowałby wariant z 18 panelami na dodatkowej konstrukcji. Można natomiast ocenić wynik finansowy instalacji w wykonanej konfiguracji.

Sposób liczenia oszczędności

Analiza wykorzystuje faktury PGE oraz miesięczny rejestr produkcji, poboru z sieci i energii oddanej do sieci.

Zapotrzebowanie domu bez fotowoltaiki można odtworzyć z bilansu:

zużycie domu = produkcja PV + pobór z sieci − oddanie do sieci

Tak obliczone zużycie zostało wycenione według stawek obowiązujących w poszczególnych okresach. Uwzględniono taryfę G12, dystrybucję, pozostałe opłaty oraz VAT.

Koszt wariantu z fotowoltaiką pochodzi z rzeczywistych rozliczeń PGE. Zawiera już opust 80% i wykorzystanie nadwyżek z wcześniejszych okresów. Prognoz i powtórzonych dokumentów nie liczono ponownie.

W net-meteringu energia zużyta lokalnie ogranicza zakup z sieci bez potrącenia. Z każdej oddanej kilowatogodziny można odebrać 0,8 kWh. Dlatego nie można wycenić całej produkcji przez proste pomnożenie jej przez cenę zakupu prądu.

Rachunki za lata 2023–2025

Wszystkie kwoty są brutto i dotyczą energii zużytej w danym roku. Fotowoltaika obniżyła koszt o około 86% w 2023 roku, 66% w 2024 roku i 63% w 2025 roku.

W 2024 roku dołożyłem elektryczne ogrzewanie podłogowe w kuchni. Jego zużycie jest mierzone osobno, dzięki czemu można oddzielić je od pozostałego zapotrzebowania domu.

¹ Bilans według własnego rejestru: produkcja PV + pobór z sieci − oddanie do sieci.

Ogrzewanie kuchni odpowiadało za około 14% całkowitego zużycia w 2024 roku i 28% w 2025 roku.

Między 2023 a 2025 rokiem całkowite zużycie wzrosło o 1 056 kWh, czyli około 24%. Jednocześnie zużycie pozostałych odbiorników spadło o 503 kWh, czyli około 11%. Dodatkowe zapotrzebowanie ogrzewania zostało więc częściowo skompensowane spadkiem zużycia w pozostałej części domu.

W niepełnym 2026 roku ogrzewanie kuchni zużyło już 1 086 kWh. Wartość ta nie obejmuje jeszcze października–grudnia i nie jest bezpośrednio porównywalna z pełnym 2025 rokiem.

Wzrost rachunków nie oznacza proporcjonalnego spadku korzyści z fotowoltaiki. Doszedł istotny odbiornik energii, zmieniały się ceny, a produkcja w 2024 roku była niższa niż w 2023. Mimo wyższego rachunku oszczędność w 2025 roku pozostała na poziomie około 4 tys. zł. Energia zużyta przez ogrzewanie jest już zawarta w bilansie domu i w obliczeniach kosztów — nie należy dodawać jej ponownie.

Kwoty bez PV są oszacowaniem. Rozsądny zakres wynosi około 5,0–5,5 tys. zł za 2024 rok oraz 6,0–6,5 tys. zł za 2025 rok.

W wariancie bez paneli uwzględniono również przekroczenie podstawowych limitów zamrożenia cen: 3 000 kWh w 2023 roku i 1 500 kWh w pierwszym półroczu 2024 roku. Pominięcie tego efektu zaniżałoby koszt zakupu energii bez instalacji. Zasady limitów opisuje PGE dla 2023 roku i 2024 roku.

Zwrot nakładu

Przy nakładzie 14 280 zł centralne oszacowanie wskazuje zwrot pod koniec 2024 roku. Sprawdzone warianty założeń przesuwają go między IV kwartałem 2024 a I kwartałem 2025 roku.

Do końca 2025 roku oszczędności przekroczyły koszt instalacji o około 4 100 zł. W analizowanym okresie nie poniosłem żadnych kosztów serwisowych.

Dokładność wyniku

Najważniejsze ograniczenia obliczeń to:

• Niepełne dane za 2020 rok. Oszczędność w pierwszym roku oszacowano na około 650 zł.
• Brak podziału autokonsumpcji na strefy G12. Dla okresu rozliczanego w obu strefach przyjęto 80% w strefie dziennej i 20% w tańszej strefie, obejmującej również godziny popołudniowe.
• Różnice między własnym rejestrem a odczytami PGE. Wariant oparty na wszystkich ilościach z mojego rejestru daje koszt bez PV za 2025 rok około 6 100 zł, zamiast 6 340 zł. Tabela zużycia domu przedstawia konsekwentnie wartości z własnego rejestru.
• Przyjęcie podstawowych limitów zamrożenia cen. Zastosowanie wyższych limitów zmniejsza oszczędności i przesuwa szacowany zwrot na początek 2025 roku.

Jest to prosty zwrot nominalnego nakładu po ulgach, bez uwzględnienia inflacji i alternatywnego kosztu kapitału. Dokładny miesiąc zwrotu pozostaje szacunkiem. Wniosek o odzyskaniu nakładu do końca 2025 roku utrzymuje się również przy ostrożniejszych założeniach, w tym przy całkowitym pominięciu oszczędności z 2020 roku.